معرفی GIS :
GIS یک سیستم ساختار یافته است که شامل سخت افزار ،نرم افزار((ArcGIs ،نیروی انسانی متخصص (اپراتور،کارشناس،کارشناس مسئول، مدیر) ،داده ها(داده های مکانی و توصیفی)وانجام آنالیزوتحلیل های مربوطه می باشد.
GIS مجموعه ای است از امکانات و قابلیت های ویرایش و به هنگام سازی سریع داده ها که روشهای سنتی فاقد آن هستند . GIS داده های جمع آوری شده را به شکل رقومی (Digital (ذخیره می سازد و سرعت پردازش در محیط آن به دلیل استفاده از قابلیت های کامپیوترها بسیار بالا است . یک نقشه در GIS حاوی لایه های اطلاعاتی گوناگون است این لایه ها ممکن است دارای عوارض یا سطوح باشند . هر شیء جغرافیایی در هر لایه ( بلوک ها ، خیابانها ،) یک عارضه ( Feature ) نامیده می شود . عوارض دارای شکل و اندازه اند و با یکی از سه شکل هندسی نقطه ، خط و سطح ( چند ضلعی ( ، (Point، Line ، polygon ) نمایش داده می شوند . این عوارض مجموعاً داده های برداری( Vector) نامیده می شوند و دارای موقعیت مکانی اند یعنی اینکه هر عارضه ای روی نقشه با زوج مختصات y و x معین می شود و با استفاده از سیستم مختصات ( System Coordinate) از پیش تعریف شده اش GIS آن عارضه را در موقعیت مکانی صحیح قرار می دهد .
Arc Mapبرنامه ای است کاربردی برای نمایش ، بررسی و تجزیه و تحلیل نقشه ها جهت پاسخگویی به سوالهای مکان جغرافیایی و تولید نقشه هایی که موجبات تجزیه و تحلیل درستی را فراهم کنند .
آشنایی با منوهای GIS :
منوی File :
New : یک سند جدید در Arc GIS میسازد.
Open : سندهای از قبل ساخته شده را باز می کند .
: Saveسند ساخته شده شما را با فرمت Mxd ذخیره می کند .
Add data : عوارض ( Shapefile ها ، Coverageها وgeodatabase ها ) را به پروژه شما اضافه می کند . به طور مثال فرمت اطلاعاتی در GIS با نامShape می باشد که متشکل از پنج فایل به نام های shp-sbx-sbn-shx-pdf که چهار تایه اول آن هندسه و آخرین فایل مربوط به اتوصیفی لایه مورد نظر می باشد.
از دیگر فرمت لایه ها میتوان به *.lyr اشاره نمود زمانیکه یک فایل لایه ای را به یک نقشه اضافه می نماییم عوارض آن آماده نماد گذاری به روش دلخواه است.
Page and print set up : امکان انتخاب printer ، تعیین اندازه و جهت صفحه ، نمایش حاشیه های نقشه قبل از چاپ گرفتن را می دهد.
Export map : می توان از نقشه با فرمتهای مختلف خروجی گرفت .با در نظر گرفتن شرایط زیر :
1- فایلهای Raster ( تصویری ) : فرمتهای BMP/ TIFF/JPEG/GIF/PNG
2- فایلهای Vector ( برداری ) : فرمتهای EMF/EPS/PDF/AI/SVG
برای خروجی گرفتن مراحل زیر را طی کنید :
1- روی Exportmap کلیک کنید .
2- مسیری که ذخیره شدن فایل را مشخص کنید .
3-نام فایل را وارد نمائید .
4- بر روی فلش save as type کلیک کرده و نوع فرمت موردنظر را مشخص نمائید .
5- در قسمت cmyk و RGB می توان نوع رنگ راتعیین کرد .
منوی EDIT :
در منوی Edit گزینه های Undo/Redo/Copy/Paste/Delete را مشاهده می کنید که نیازی به توضیح ندارند .
Find : با انتخاب این گزینه پنجره Find باز می شود روی زبانه Feautre کلیک کنید .
در کادر محاوره ای in لایه مورد نظر را انتخاب نمائید . در قسمت Find نام مورد نظری که می خواهید پیدا کنید را وارد نموده و در بخش Search نوع جستجوی خود را مشخص کنید ، دکمه Find را بزنید . می توانید مواردجستجو شده را با zoom to بر روی نقشه بینید .
Go to xy : Y و X مورد نظر را وارد کرده و روی zoom کلیک کنید تا به مختصات مورد نظر بروید توجه داشته باشید که می بایست سیستم مختصات شناخته شده باشد .
Select All Elements : تمام عناصر نقشه را انتخاب می نماید .
Unselect All Elements : عناصر انتخاب شده را از حالت انتخاب خارج می کند .
Zoom to selected Elements : روی عنصر انتخاب شده در نقشه zoom می کند .
منوی View :
Layout view / Dataview : در GIS ، دو روش متفاوت برای دیدن نقشه وجود دارد .
وقتی بخواهید به داده های نقشه دسترسی داشته و محتویات و ساختمان آنها را مشاهده کنید از روش Dataview استفاده نمائید . در Dataview امکان دیدن یک لایه و تمام عوارض درون آن را دارید . اما اگر لایه های زیاد داشته باشید برای دیدن تمامی آنها از Layoutview استفاده کنید . در Layoutview شما نقشه نهایی خود را مشاهده خواهید کرد . با انتخاب گزینه فوق صفحه نمایش شما به شکل زیر در نمای Layoutview تغییر می یابد .
Zoom Data : می توان نقشه را در Zoom های مختلف مشاهده کرد .
Fixed zoom In : به داخل و درون مرکز نقشه zoom می شود .
out Fixed zoom : به بیرون و خارج نقشه zoom می شود .
Full extent : نمای کامل نقشه را نشان می دهد .
Go Back To previous Extent : نمای قبلی نقشه را نشان می دهد .
Go to next Extent : نمای بعدی نقشه را نشان می دهد .
· توجه داشته باشید که در نمای Dataview می توانید از zoom Data استفاده کنید .
Zoom Layout : از zoom های آن در نمایview Layout استفاده کنید .
Book marks : یک Book marks تعیین کننده یک مکان جغرافیایی خاص مورد نظر است . که آنرا برای دستیابی سریع ذخیره می کنیم. برای این کار zoom مورد نظر خود را انجام داده آن مکان را مشخص کرده و Create را بزنید.
در صفحه ای که باز می شود می توانید نامی دلخواه را تایپ کرده و دکمه okرا بزنید.
حال به طریق زیر هر زمان که خواستید می توانید آن مکان را مشاهده و به آن رجوع کنید :
Toolbars : در داخل منوی Toolbars می توانید Toolbars های مورد نظر را به محیط اضافه نمائید.
Overflow annotation : در GIS ، عوارض دارای Lable می باشند . زمانیکه قصد داشته باشیم Lable ها را تبدیل به annotation کنیم برای اینکه مطمئن شویم تمام Lable ها تبدیل شده اند در این پنجره آنها را مشاهده خواهیم کرد . در صورت عدم تبدیل آنها به annotation در این پنجره قابل مشاهده می باشد .
Scroll bars : با انتخاب گزینه فوق می توانید کشویی پایین صفحه Data view که مختصات نقاط نقشه را نمایش می دهد را مخفی و یا آشکار سازید .
Grid / Guides / Rulers : این آیکونها در Layoutview قابل دسترسی می باشند .
Data frame propertis : با انتخاب این گزینه پنجره ای به شکل زیر باز می شود. زبانه Genral را انتخاب کنید .
در قسمت Name نام layer را مشاهده می نمائیدو در قسمت unit واحد نقشه را می توانید تعیین کنید.
منوی Insert :
منوی Insert بیشتر در نمای Layoutview کارآیی دارید چرا که ما در Layoutview می توانیم به نقشه خود Scalebar ، Legend و... اضافه کنیم .
Data frame : یک Layer جدید می سازد .
Title : اغلب نقشه ها دارای یک عنوان برای برقراری ارتباط ناظر با موضوع نقشه می باشند . روی آن کلیک کنید و نام نقشه خود را تایپ کنید .
Neat line : با انتخاب این گزینه پنجره ای باز می شود که از طریق این پنجره به نقشه خود Border و Dropshodow اضافه کنید . همچنین می توانید رنگ زمینه نقشه خود را تغییر دهید .
Legend ( علائم ) : وقتی روی Legend کلیک کنید . در پنجره Legend wizard در بخش Maplayer و Legend Item را می بینید از Maplayer ، لایه های نقشه را به Legend Item بفرستید لایه های شما با نام آنها به نقشه اضافه می شود .
با زدن دکمه Next پنجره ای باز می شود که می توانید رنگ ، اندازه و نوع قلم را به دلخواه تغییر دهید .
با زدن دکمه Next شما می توانید نوع خط ، سایه و Background کار را مشخص کنید .
مجددا با زدن دکمه Next به مرحله بعد بروید . در این مرحله می توانید پهنای خط ، مدل خط و طرح آن منطقه را برای هر Item به صورت جداگانه تعیین کنید .
دکمه Next را بزنید . در این مرحله شما می توانید تمام تنظیمات را که در مراحل قبلی انجام داده اید را مشاهده کنید .
با زدن دکمه Finish در نمای Layout شما می توانید تغییرات فوق را مشاهده کنید .
Scalebar : با انتخاب این گزینه پنجره ای به شکل زیر باز می شود که شما می توانید مقیاس نقشه را مشاهده کنید .
Scaletext : مقیاس نقشه را بصورت نوشته اضافه می کند .
Picture : زمانی که خواستید تصویری را به Data frame خود اضافه کنید از این گزینه استفاده نمائید.
Object : وقتی بخواهید جدولی را از برنامه های دیگر به نقشه خود اضافه کنید از گزینه Insert object استفاده نمایید . در پنجره ای که باز می شود می توانید جدول مورد نظر را انتخاب نمائید .
منوی Selection :
این منو امکان جستجو در اطلاعات مربوط به یک عارضه یا یک لایه را به شما می دهد . برای دسترسی و یافتن اطلاعاتی که مدنظر شما می باشد می توانید در لایه مورد نظر جستجو کرده و Arc Map آن عارضه را به صورت انتخاب شده نمایش خواهد داد .
گزینه Select by Attributes را انتخاب کنید . پنجره ای به شکل زیر ظاهر می شود .
در کادر Layer شما می توانید لایه ای را که می خواهید در آن جستجو کنید را مشخص می کنید . با انتخاب گزینه Only Show selectable layers in this list به شما این امکان را می دهد که تنها درلایه های Select شده جستجو کرده و نتیجه را نمایش دهد .در گزینه Method شما می توانید روش و شیوه جستجو را مشخص کنید .ستون سمت چپ با نام Fields کلیه فیلدهایی را که در جدول اطلاعات توصیفی آن لایه وجود دارد را نشان می دهد . شما می توانید فیلدی را که می خواهید در آن جستجو کنید را انتخاب کنید .
ستون وسط نیز کلیه عملیات را دارا می باشد که شما با کلیک کردن بر روی یکی از آنها می توانید عملیات مربوطه را انتخاب کنید .ستون سمت راست نیز نشان دهنده کلیه مقادیری است که در فیلد انتخاب شده وجود دارد که شما با تعیین مقدار مورد نظر Arc Map را برای جستجو کمک می کنید .در پنجره قسمت پایین کادر محاوره ای کلیه عملیاتی که مدنظر شما می باشد نشان داده می شود .
با زدن دکمه Apply و انتخاب گزینه Zoom to Selected Features از منوی Selectionشما می توانید عارضه انتخاب شده را مشاهده کنید.
عارضه فوق به صورت Select شده نشان داده می شود .
شما با استفاده از گزینه Clear Selected Feature از منوی Selection می توانید عارضه انتخاب شده را از حالت Select در آورید .
گاهی اوقات اتفاق می افتد که شما بدنبال منطقه ای هستید که مشترک بین دو لایه اطلاعاتی می باشد . برای مثال پیداکردن شهری که تعداد بیکاران آن 2000 نفر و تعداد متاهلین آن کمتر از 3000 نفر است . در این حالت می بایست از گزینه Select by Location از منوی Selection استفاده کنید .
بعد از انتخاب گزینه فوق پنجره ای باز می شود .
اگر بر روی فلش بازشوی سمت راست کادر I wan to در بالای این پنجره کلیک کنید شما می توانید نوع فعالیت را که می خواهید به وسیله آن جستجو کنید نشان داده می شود.
در قسمت The following Layers می توانید لایه هایی را که مایل به جستجو در آنها هستید با تیک زدن در مربع انتخاب ، مشخص کنید .
در کادر That شما می توانید مشخص کنید که می خواهید آن محدوده شامل چه شرایطی باشد به عنوان مثال محدوده ای را می خواهید که به طور کامل شامل شرایط باشد گزینه Completely Contain را انتخاب می کنید .
با تیک زدن در مربع کنار Apply a buffer to the feature in … شما می توانید اندازه محدوده ای را که می خواهید Buffer بگیرید مشخص کنید . در غیر اینصورت گزینه Use Selected feature را انتخاب کنید . بعد از زدن دکمه Apply می توانید محدوده ای را که شرایط خاصی برای آن در نظر گرفتید بصورت Select شده مشخص کنید .
گزینه Options از منوی Selection به شما امکان تغییر مشخصات گزینه Select شده را می دهد .
در پنجره ای که باز می شود شما می توانید رنگ ، شکل مکان نما و دیگر تغییرات را اعمال کرده و به دلخواه مشخص کنید .
منوی Tools :
Editor toolbar : با انتخاب این گزینه جعبه ابزار editor به محیط Arc map اضافه می شود . (مبحث Editor بطور جداگانه ای شرح داده خواهد شد . )
Graph : طرحی خطی و نموداری بر اساس محتویات جدول Shapefile ها می دهد . با انتخاب گزینه Create می توانید یک طرح را به دلخواه بسازید .
Report : به شما امکان نمایش اطلاعات جدولی عوارض نقشه را در قالب جدول قابل کنترل ، می دهد . فیلدهای مورد نظر را انتخاب نموده و آنها را نمایش می دهد .
Geocoding : ارزش Geocoding در این است که امکان می دهد تا موقعیت های مختلف در نقشه از طریق داده ها به سهولت در دسترس و قابل شناسایی باشد . برای انجام این کار به جدول داده ( آدرس ها ) نیاز دارید . فیلدهای توصیفی آن عبارتند از نام معبر ، نوع معبر ( خیابان ، کوچه ، بلوار و..... ) . علاوه بر این ها Geocoding نیازمند یک مکانیاب بر اساس آدرس address locator نیزمی باشد. این مکانیاب فایلی است که توصیف کننده داده های مرجع و اطلاعات توصیفی مناسب آن و همچنین دارای قواعد مختلف geocode می باشد . این روش که ZIP نامیده می شود با داده های مرجعی کاربرد دارد که دارای یک فیلد توصیفی Zip code می باشند .
Customize : در زبانه Command می توان ابزارهای اضافی را که به آنها نیاز دارید وارد محیط Arcmap کنید .
منوی Window :
Over view : تمام نقشه را نشان داده و وحتی مکان شما را در کل نقشه نشان می دهد .
Magnifier : با استفاده از این پنجره یک منطقه کوچک به صورت بزرگنمایی شده بدون تغییر اندازه View قابل مشاهده می باشد .
Table of Contents : جدول محتویات را که در سمت چپ پنجره Arc Map قرار گرفته مخفی و آشکار می سازد .
Arc Toolbox : با انتخاب این گزینه پنجره Arc Toolbox نمایش داده می شود .
Command Line : امکان تایپ را برای یکسری دستورات خاص فراهم می کند .
منوی help :
با انتخاب گزینه هایی که در این منو قرار دارد شما می توانید توضیحات کامل و اضافی را در مورد دستوراتی که در محیط ArcMap وجود دارد را جستجو کرده و استفاده نمایید .
نمایش داده ( نماد سازی عوارض برداری با استفاده از اطلاعات توصیفی)
جهت اجرای برنامه فوق می بایست به مسیرstart/All programs/Arc GIS/Arc Map بروید زمانی کهArc Map باز می شود کادر محاوره ای Arc Map را روی پنجره برنامه اصلی کاربردی آن می بینید . روی گزینه A new empty map کلیک کرده و دکمه Ok را بزنید تا بتوانید لایه های مورد نظر خود را در این محیط نمایش دهید . با انتخاب گزینه An existing map شما می توانید از نقشه های موجود استفاده نمایید .
جهت نمایش نقشه ها روی صفحه نمایش میبایست با استفاده از ابزار (Add Data) در نوار ابزار استاندارد لایه های مورد نظر خود را به این صفحه اضافه نمایید بدین ترتیب که دکمه فوق را انتخاب کرده در صفحه ای که باز می شود به مسیری که لایه های شما قرار دارند رفته و پس از انتخاب لایه فوق دکمه Add را بزنید . مشاهده می کنید که نقشه شما در صفحه ، نمایش داده می شود .
|
صفحه نمایش نقشه |
|
نوار ابزار tools |
|
جدول مندرجات |
|
نوار ابزار Standard |
|
نوار ابزار منوی اصلی |
نوار ابزارها را می توان بر حسب اولویت در مکانهای مختلف قرار داد یا آنها را آشکار و مخفی سازید . همچنین می توانید ابزارهای دلخواه را به Arc Map اضافه کنید .
جدول مندرجات ، نام لایه هایی که در نقشه استفاده می شود را فهرست می کند و رنگ یا نمادهایی که برای هر لایه به کار می رود را نشان می دهد. با دوبار کلیک کردن روی نماد هر لایه شما می توانید رنگ آن لایه را به دلخواه تغییر دهید همچنین این جدول به شما نشان می دهد که کدام لایه روشن و قابل مشاهده و یا خاموش و غیر قابل مشاهده می باشد . با زدن علامت ü در مربع کنار هر لایه شما می توانید آن لایه را روشن و یا خاموش کنید .
در حالت display شما می توانید ترتیب نمایش عوارض لایه ها را تغییر دهید بدین ترتیب که روی نام لایه ای با دکمه ی چپ موس کلیک کرده و بعد از پرنور شدن با نگه داشتن دکمه ی موس این لایه را به سمت بالا یا پایین جدول مندرجات برده سپس دکمه را رها کنید زمانیکه لایه را drag می کنید یک نوار سیاه افقی محل لایه را به شما نشان می دهد بدین ترتیب شما می توانید ترتیب نمایش لایه ها را عوض کنید .
روی نماد لایه دلخواه در جدول مندرجات کلیک کنید کادر محاوره ای symbol selector باز می شود .
صفحه مستطیلی قابل حرکت سمت چپ ، دارای نمادهای از پیش تهیه شده ای است . چارچوب option سمت راست به شما امکان انتخاب رنگ ها و تنظیم پهنای خط های دور یا outline را می دهد .
با کلیک کردن بر روی نماد در پنجره preview پنجره جدیدی باز میشود که شما می توانید رنگ ، سایز ، type و کلیه ویژگیهای ظاهری لایه را تغییر دهید .
در جدول مندرجات روی نام لایه کلیک راست کنید ، منوی Context لایه باز می شود که با استفاده از منوهای آن بسیاری از عملکردهای Arc Map آغاز و انجام می شود .
با انتخاب گزینه properties از منوی Context کادر محاوره ای Layer properties نمایش داده می شود که دارای چندین زبانه بوده و هر کدام تعدادی از ویژگیهای لایه ها را مورد بررسی قرار می دهند .
با انتخاب زبانه General شما می توانید نام دلخواهی را در کادر نوشتاری Layer Name تایپ نموده و با انتخاب گزینه Show layer at all scales و Apply نمودن لایه مورد نظر را در جدول مندرجات تغییر نام دهید .
زبانه Source کلیه ویژگیهای لایه از جمله Geometry type ، Coordinate system و همچنین مختصات جغرافیایی که لایه فوق در آن قرار دارد را نشان می دهد شما با انتخاب دکمه Set data source می توانید Source جدیدی را به لایه فوق اضافه نمایید .
با انتخاب زبانه Selection می تو ان ویژگیهای عوارض انتخاب شده را مشخص نمود و نماد و رنگ دلخواه را برای عوارض Select شده در نظر گرفت .
زبانه Display به شما این امکان را می دهد که لایه مورد نظر خود را به اندازه ای دلخواه شفاف تر نشان دهد . بدین ترتیب که عدد مدنظر را در کادر Transparent تایپ کنید بعد از Apply کردن مشاهده می کنید که تصویر به همان درصد شفاف (ترانسپارنس) خواهد شد .
با کلیک کردن بر روی نماد لایه همانطور که توضیح داده شد تمام عوارض یک لایه با رنگهای یکسان ترسیم شدند ولی می توانید نماد سازی را با کیفیت اطلاع رسانی بیشتر و با تخصیص نمادهای متفاوت برای هر مقدار خاص یا محدوده ای از مقادیر انجام دهید و محدوده ی تفاوت نمادها را در جدول مندرجات لایه ها بیاورید .
توصیفاتی که بصورت نام یا توضیحات اند ، اطلاعات توصیفی مطلق ( توصیفات تشریحی یا کیفی ) نامیده می شوند . آنها معمولاً بصورت نوشته اند اما اگر از اعداد به صورت کدهایی به جای توضیحات استفاده شود ، در این صورت آنها ممکن است عددی باشند . توصیفاتی که عوارض را اندازه گیری یا شمارش می کنند ، با عنوان توصیفات کمی نامیده می شوند . بعنوان مثال جمعیت یک کشور ، یک مقدار شمارشی و مساحت آن به کیلومتر مربع یک اندازه گیری است .
برای نمادسازی با استفاده از اطلاعات توصیفی مطلق زبانه Symbology را انتخاب کنید در سمت چپ کادر محاوره ای و در قسمت show روشهای مختلف نمادسازی عوارض ، فهرست شده اند . برخی از روشها بیش از یک گزینه دارند .
از آنجا که می خواهید هر عارضه را با رنگ خاصی نماد سازی کنید به فیلد توصیفی با مقدار منحصر به فرد برای هر عارضه نیاز دارید . روی Categories در قسمت show کلیک کنید .
گزینه Unique values در روش Categories انتخاب شده و کادر محاوره ای آن تغییر کرده است . لیست بازشوی Value Field ، شامل فیلدهای جدول توصیفی است که می تواند برای نمادسازی به کار رود .
در لیست بازشوی color scheme رنگهای مختلفی را می بینید . اگر اولین بار است که یک طرح رنگ را در Arc Map تنظیم می کنید ، باید یک مجموعه از رنگهای نقاشی را ببینید در غیراین صورت هر رنگی را که آخرین بار انتخاب کردید ، می بینید .
پنجره بزرگی که در قسمت وسط کادر محاوره ای قرار دارد نشان می دهد که کدام عوارض در لایه ، نمادسازی شده اند . می توانید تمام عوارض و یا تعدادی از آنها را نمادسازی کنید .
ممکن است بخواهید روی برخی از عوارض یک لایه تمرکز بیشتری کرده ، بقیه را نادیده بگیرید . با انتخاب دکمه Add Value می توانید مقادیر توصیفی خاصی را انتخاب کرده ، نمادی را به عوارض مربوط به آنها نسبت دهید . نمادی که برای
اگر مربع انتخاب
زمانی که نمادسازی بر اساس اطلاعات کمی ( مقدار قابل اندازه گیری و یا قابل شمارش ) صورت می گیرد هدف این است که ببینید در کجا مقادیر توصیفی در ارتباط با دیگری ، در یک معیار قرار می گیرد مگر اینکه با محدوده ی بسیار کوچکی از مقادیر کار کنید در اینصورت باید مقادیر برای امکان پذیر بودن انجام نمادسازی به گروههای تقسیم شوند . تقسیم بندی مقادیر به چندین گروه یا دسته نیازمند مشخص کردن تعداد گروها و روشی برای تعیین اینکه کجا یک گروه پایان می یابد و دیگری آغاز می شود ، است . ایجاد این دو تصمیم ، طبقه بندی داده ها نامیده می شود .
مقادیر کمی در یک مقیاس عددی هستند بدین دلیل نمادسازی اعمال شده به آنها نیز معمولاً دارای مقیاس است . Arc GIS برای اعمال طبقه بندی نمادها چهار روش را بکار می برد :
1- طبقه بندی یا تفکیک رنگ که در آن رنگها بصورت تدریجی تغییر می کنند .
2- طبقه بندی بر اساس نماد یا graduated symbol
3- طبقه بندی با نمادهای دارای تناسب یا proportional
4- طبقه بندی بر اساس تراکم نقطه یا dot density
Graduated colors :
در زبانه symbology قرار گرفته ، در قسمت show روی Quantities کلیک کنید و گزینه Graduated color را انتخاب کنید در لیست بازشوی Value Field فقط فیلدهای توصیفی عددی نمایش داده می شوند .
روی فلش بازشوی Value کلیک کرده و فیلد دلخواه را انتخاب کنید .
مقادیر فیلد مذکور در تعداد گروه های دسته بندی شده نشان داده می شود .
بعد از تائید مشاهده می کنید که نماد گذاری روی نقشه انجام شده است .
Dot density:
در قسمت show روی گزینه Dot density کلیک کنید . فیلدهای عددی موجود در جدول توصیفی ، در قسمت Field Selection لیست شده اند . روی فیلد دلخواه کلیک کرده و دکمه را بزنید این فیلد به قسمت خالی سمت راست اضافه می شود و یک نماد نقطه ای به آن اختصاص می یابد .
در ستون symbol روی نماد نقطه ای مورد نظر راست کلیک کرده در پالت رنگ نیز می توانید رنگ دلخواه را انتخاب کنید .
در قسمت Background نیز روی دکمه کلیک کرده کادرمحاوره ای symbol selector باز می شود . نماد دلخواه را انتخاب کنید .
در قسمت Densities در زبانه symbology در داخل کادر Dot value مقدار دلخواه خود را تایپ کنید بدین ترتیب به ازای آن عدد یک نقطه در لایه نشان داده می شود .
با فشردن دکمه apply و سپس ok شما می توانید توزیع تصادفی نقطه ها و طرز قرارگیری آنها را در روی نقشه مشاهده کنید.
Graduated Symbol :
در قسمت show روی Quantities و سپس روی Graduated Symbol کلیک کنید .
بر روی فلش بازشوی value کلیک کرده و سپس فیلد عددی مورد نظر خود را انتخاب کنید .
در ستون symbol نمادهای فیلد عددی انتخاب شده نشان داده می شود .
با استفاده از دکمه Template ، شما می توانید نماد مورد نظر خود را انتخاب کرده و سایز آن را در قسمت Symbol Size From تعیین کنید .
در ستون Lable روی یکی از اعداد کلیک کرده و کلمات Small ، Large و Medium و یا عددی را به دلخواه در آن تایپ کنید .
بعداز فشردن دکمه Apply و Ok شما می توانید نمادها را بر روی نقشه مشاهده کنید .
برچسب گذاری عوارض در زبانه Lable پنجره Layer Properties انجام می شود . برچسب نوشته ای از نام ها و توضیحات یک عارضه روی نقشه است که می تواند نام های عام ، توضیحات ، شماره ها و یا نام های خاص و ... باشد . در Arc Map برچسب ها معرف مقادیر جدول توصیفی یک لایه اند . جایگذاری پویای برچسب ها ، می تواند به Annotation تبدیل شود . Annotation همانند هر برچسب ، قسمتی از یک متن است که می تواند مستقلاً جابه جا شود و اصلاح شود . اگر بخواهید که کنترل خوبی روی چگونگی نمایان شدن و قرارگیری برچسب ها داشته باشید ، لازم است آن را به Annotation تبدیل کنید.
روی لایه ای که می خواهید آن را برچسب گذاری کنید کلیک راست کرده و پس از انتخاب گزینه Layer Propertiesپنجره فوق باز می شود زبانه Lable را فعال کنید .
در لیست بازشوی Lable Field شما می توانید نام فیلدی در جدول توصیفی را که می خواهید برچسب گذاری کنید ، انتخاب کرده و نوع فونت ، رنگ ، اندازه قلم و کلیه ویرایشهای فونتی را اعمال کرده و بعد از زدن دکمه Apply و Ok بر روی نام لایه برچسب گذاری شده در جدول مندرجات راست کلیک کرده و گزینه Lable Features را فعال کنید .
مشاهده می کنید که نقشه شما برچسب گذاری شد .
زمانی که عارضه ای موجود نمی باشد چیزی هم برای برچسب گذاری وجود ندارد در این حالت شما می توانید متنی را با استفاده از ابزار (new text) اضافه نمایید . بدین ترتیب که روی ابزار فوق در نوار ابزار Draw کلیک کنید .
نشانگر موس را روی نقشه برده و روی عارضه دلخواه کلیک کنید تا یک مستطیل نوشتاری به آن اضافه شود عبارت مورد نظر را در آن تایپ کرده و کلید Enter را بزنید شما با استفاده از ابزارهای موجود در نوار ابزار Draw می توانید تغییرات را از لحاظ ویرایشی روی متن فوق اعمال کنید .
نوار ابزار Tools :
ابزارهای موجود در نوار ابزار فوق برای حرکت بر روی نقشه و مشاهده عوارض و همچنین دسترسی به اطلاعات عوارض استفاده می شوند . شما می توانید با Drag کردن این نوار ابزار را در هرجای صفحه که بخواهید قرار دهید .
ابزار یا Zoom Inکه جهت بزرگنمایی استفاده می شود شما با انتخاب این ابزار می توانید با کلیک کردن بر روی نقشه عارضه ای را که می خواهید بزرگنمایی کنید .
ابزار یا Zoom Out که جهت کوچک نمایی استفاده می شود با انتخاب این ابزار و کلیک کردن بر روی نقشه و منطقه ای خاص می توانید آن منطقه را کوچک نمایی کنید .
ابزار یا Continuous zoom/pan که برای استفاده از این ابزار پس از انتخاب آن دکمه سمت چپ موس را پایین نگاه داشته و روی هر منطقه از نقشه که بخواهید zoom کنید بدین ترتیب که با حرکت موس به سمت پایین عمل Zoom In و با حرکت موس به سمت بالا عمل Zoom Out انجام می شود .
ابزار یا Fixed Zoom In که با هر بار انتخاب این ابزار شما می توانید منطقه مورد نظر خود را کوچک نمایی کنید .
ابزار یا Fixed Zoom Out که با هر بار انتخاب این ابزار شما می توانید منطقه مورد نظر خود را بزرگنمایی کنید .
ابزار یا panبرای حرکت بر روی نقشه به هر جهتی می توانیم با Drag کردن روی نقشه و حرکت دادن موس به هر منطقه ای از نقشه که می خواهیم حرکت کنیم .
ابزار نمای کلی از لایه ها را نشان می دهد .
ابزار جهت برگشت به نمای قبلی استفاده می شود .
ابزار نمای بعدی نقشه را نشان می دهد .
ابزار برای انتخاب کردن عوارض لایه های نقشه می باشد . برای انتخاب همزمان چند عارضه می بایست پس از انتخاب ابزار فوق کلید Shift از صفحه کلید را پایین نگاه داشته و عوارض مورد نظر را انتخاب کنید . این ابزار در Arc Map بسیار مورد استفاده قرار می گیرد .
ابزار یا Select Elements که اجازه حرکت ، تغییر سایز و انتخاب element ها را بر روی نقشه به ما می دهد .
ابزار یا Identify یکی از راه های مختلفی است که در Arc Map برای بازیابی اطلاعات نهفته عوارض وجود دارد . بیشتر اطلاعات عوارض ، می تو انند از طریق نماد گذاری و برچسب گذاری قابل انتقال باشند ، اما نمی توان عمده اطلاعات را تنها به وسیله یک نقشه آشکار کرد . سریع ترین راه برای بدست آوردن اطلاعات یک عارضه ی خاص ، شناسایی آن است . بدین ترتیب که می توانید روی عوارض مکانی کلیک کنید تا اطلاعات توصیفی آنها ظاهر شوند این عمل را شناسایی کردن عوارض یا Identifying عوارض می نامند . تصویر زیر نمونه ای از یک جدول اطلاعات توصیفی یک عارضه است که با استفاده از ابزار نمایش داده می شود .
ابزار برای پیدا کردن عوارض خاصی در روی نقشه بکار می رود با انتخاب این ابزار کادر محاوره ای Find باز میشود که شما می توانید برای سرعت دهی به این جستجو یک لایه و حتی یک فیلد را مشخص کرده و در آن جستجو کنید .
جستجوگر Arc Mapاز فیلد مورد نظر در جدول توصیفی لایه مربوطه، مورد جستجوی شما را جستجو کرده و رکوردی که شامل چنین فیلد اطلاعاتی می باشد را نمایش می دهد . زمانی که عارضه را پیدا کردید می توانید محل آن را در نقشه دیده توصیفاتش را بدست آورید .
ابزار برای اندازه گیری فاصله بر روی نقشه از این ابزار استفاده می کنیم بدین صورت که بعد از انتخاب ابزار فوق روی نقطه اول مورد نظر بر روی نقشه کلیک کرده سپس نقطه دوم را انتخاب کرده پس از کلیک کردن با فشردن دکمه Esc از صفحه کلید یا دو بار کلیک کردن بر روی نقطه دوم اندازه فاصله مورد نظر را مشاهده کنید .
طریقه ساخت داده های مکانی با فرمت های مختلف :
صهحه ۳۰